Miene Domen und Herren, dat Bedüden vun de Plattdüütsche Sprook för uns geschichtliche un kulturelle Identität - un dor meen ik alle Hamborger mit, ok wenn se nich in den plattdüütschen Landstremel born un opwussen sünd – dor kunn man mennig Stünn öwer snacken un filosofieren, kunn man breet utmooln.
Dat Plattdüütsche weur bit an bie 1600 de allgemeen Sprook to'n Snacken, awers ok to'n schrieven. Looter weur se vun dat Hochdüütsch utstäken, is awers as Landschaftssprook, mohl mehr un mohl minner, bleeven. Wenn man dat Plattdüütsch as Blohmstruus henstelln weur, denn weur dat en nich blots en groten, ne ok en bunten Struus.
Dat markt wi in uns Sitzungen vun den plattdüütschen Root. Dor snackt jeden sien platt, so wie he dat lehrt hett und wiee em de Snobel wussen is. Dat is bi mennigeen ruttoheurn, wo he herkümmt, ob ut Finkwarder, ut Neingamm oder vun de Kant na Schleswig-Holsteen henn.
Ik nenn blots en poor dorfunn: Klaus Groth, Gorch Fock, Rudolf Kinau un woll as de Grötts Fritz Reuter. Dat, wat düsse Dichterslüüd in Plattdüütsch doolschreben hebbt – un dat is dat Bedüden vun uns Andrag –, dat schull jed en in Kopp kriegen, wenn he will und wenn man em lött. De Klorheit, de Schlichheit und dat Fienfeulige, awers ok de Humor, de uns düsse Sprook gifft, dat Gefeul dorför, dat schull breed anleggt wardn und dat is en Opgoov, de wie uns Kinner und Enkelkinner schullig sünd.
Dorto kann dat Plattdüütsch ok fix op'n Kewiev ween. Schon Fritz Reuter hett in „Ut mien Stroomtied“ all vun den Wachtelkönig schreeben.
Quicklebennig is jümmers noch dat plattdüütsche Leed. Dat sünd eenmol de Leeder ut dat vörvörig Johrhunnert mit veel Grienje dorbie, ton Biespeel „Herrn Pastor sein Koh“. Innige Leevsleeder wie „Dat du mien Leevsten büst“ und Danz- und Drinkleeder sowie Hamborger Leeder ut dat vörig Johrhunnert. Dor harn de Gebrüder Wollf und ok Vadder und Söhn Köllisch ehre Verdeenste mit. Ok de hütige Tied hett jümmers ehre Plattsingers, de op Stünn noch populär sünd, ton biespeel Speelwark un Liekedeeler. Awers ok dat Populäre is „in“, wie man op neehochdüütsch so seggt. Meenigmool rein platt, awers ok in Missings.
„Mit die höh're Schule is das nix, da kommt mein Kind nich rein, in der Seilerstraße lern sie auch ganz fix, und was soll das mit Latein, und Aljebra und Mattmatik und Französisch sick affrackt... Wat sall de Jung mit all so'n Schiet, denn in Hamborg ward doch Plattdüütsch snackt!“
Sehr geehrter Präsident, meine Damen und Herren! Plattdüütsch oder zu Hochdeutsch auch Niederdeutsch war jahrzehntelang an den Schulen verpönt, besser gesagt, es wurde so lange unterdrückt, bis niemand der nachfolgenden Generationen diese Sprache mehr beherrschte.
Datt schall nun annners warn! Jedenfalls soll es wieder möglich werden, platt zu sprechen, es zu können und zu verstehen.
Dor de Öllern dat nich liesten köönt, möt dat nun de Lehrers mocken. De hebbt jo nu dörch dat niege Lehrerarbeitszeitmodell ook noog Tiet dorfö.
Wenn nich, so hebbt se doch de Pflicht, sik dormit to befooten. Se hebbt de Kinners dat afgewoint un nu möt se dat sik sölbens un de jung Lüüd wedder angewoin.
In diesem Falle würde ich mal nicht sagen, Spaß beiseite, da ich schon glaube, dat se all manich Spooß dran hebbt.
Um Hamburg herum, also im Umland, ist man natürlich in dieser Frage viel weiter. Das liegt daran, dass auf dem Lande die Bevölkerung als Umgangssprache Platt bevorzugt hat und auch nicht daran denkt, sik dat aftogewoin.
Hier gibt es inzwischen Wettbewerbe der Schulkinder im Vorlesen und darüber hinaus Veranstaltungen, auf denen
nur platt gesprochen und gesungen wird. Verordnen kann man das nicht. Hierzu braucht man einen Bezug. Der muss hier bei uns leider erst wieder hergestellt werden. Ich persönlich freue mich schon jetzt auf die ersten plattdeutschen Beiträge von Kindern aus aller Welt, de jo nun mol all bi uns to School goht.
Eine Anmerkung zum Schluss: Es gibt herrliche Geschichten, die nur dann ihre Wirkung haben, wenn sie denn in Plattdeutsch erzählt werden. Ich selbst erzähle immer gerne einen Witz auf Plattdeutsch, weil ich glaube, auf Hochdeutsch würde darüber kein Mensch lachen.
Also gut. Hein und Fiete, de dröppt sik Sünndagsmorgens im Kroog. Hein sit all binnen un Fiete kummt rin mit 'n dicken blauen Oog. He seggt, he kummt ut de kark. Hein meent dorgegen, dat kann nich angohn, inne Kark holt man sik doch nich so en Oog. Doch, seggt Fiete, vör mi sit jümmers Erna, de kennst du ook, dat is de mit denn grooten Mors. Jümmers, wenn se opsteiht, klemmt sik ehr kleed so achterrin un dor hebb ik dat ut Fründlichkeit wedder ruttrocken. Dat hett se aver överhaupt nich geern un düswegen hett se mi en op dat Oog haut. Nächsten Sünndag sitt Hein wedder in Kroog un Fiete kummt rin – dat anner Oog is ook dicht. Segg blooß nich, du hest wedder achter Erna seten, seggt Hein. Doch seggt Fiete, aver düt mol weer dat ganz anners. Hinnerk weer mit, dat is ehr Mann. De is opstohn un hett ehr dat Kleed achtern ruttrocken. Ik hebb dann to em seggt, dat se dat nich hebben mag un hebb dat Kleed dann wedder rinstopt.
Mein Wunsch als Mitglied des Plattdeutschen Rates: Heurt mol wedder en beten to! – Ich danke Ihnen für Ihre Aufmerksamkeit.
Dat gifft twaar Lüüd, de geern Platt leest, heurt un dat verstohn künnt – man dat warrd jümmer weniger de Platt künnt, ook in düsse Sool gifft dat 'n Barg Lüüd, de nu wohl ook nich begriepen deit, wat snackt ward.
De Plattdüütsche Root för Hamborg hebbt sik 'n Kopp mookt, wat mehr för de plattdüütshe Sprook doon warden künnt. Bi de Kinners mutt dat losgohn. Dor mutt en jümmer wedder ran an de Schoolen. Wiel dat nu beter warrden deit, hebbt wi hüüt en Andrag vun alle Fraktschoonen vörlegen, wo dat üm Plattdüütsch in de School geiht:
In de School schüllt de Kinners för jümmers 'n Wohlplichünnerich ook Plattdüütsch utseuken künnen. Woneen an veele Steegen noch platt snackt warrd, sünd de Schoolen in de Plich, so 'n Kursen in Plattdüütsch antobeeden. De Senoot schall de Börgerschop alle twee Johr 'n Berich afgeven, wat ut de Saken rutkommen is.
lk meen, ji hebbt dat leest un heurt un dat weer scheun, wenn de Senoot nu gau mit disse Saken in de Pampuuschen kummt.
(Bifall bi alle Frakschoonen – Bernd Reinert CDU: Dor bruukst nich bang wesen, de Senoot, de deit wat!)
Ansünsten deit sik de Senoot vörniehm torüchholen, wat dat ünner de Arms griepen vun de Plattdüütsche Root un sien Insatz för dat Plattdüütsche angeiht. Op de Geldbüddel blevt he sidden, dor schall nich en Euro bi ruutkommen. Dor schüllt wi den Senoot in de Plicht nehmen, leeve Lüüd, wenn ji de Plattdüütsche Rot för vull nehm deit.
Un wat för de Plattdüütsche Sprook doon warrd, dat schall ook für de andre Sprooken tosamen mit de Euro- päisch Charta vun die Regional- un lütten Sprooken doon warrden. Uns greune Frakschoon is ook 'n Barg argerlich över un kunt dat nich verknusen, dat de Senoot sik so döösbartelig opföhrt un mit de Kötelkist achtern platt mookt, wat vörn mit veel Grips opbuut wesen is.
Sünnerlich bi de Integration vun de grööte Minderheet un jümmers Sprook in Hamborg, dat türkisch, is de Senoot güntsiet vun good un beus. Dor warrd de Rechte vun de Kinners op de Modersprook mit de Feut pett.
Bi alln's, wat de Senoot nu för dat Plattdüütsche in de Schoolen to Loopen kregen deit, dörp ji dat nich forgeten.
Un to 'n Afsluss, leeve Afordnete, för all, de nu nich verstohn hebbt, wat seggt wurn is: die Amtssprache in der Bürgerschaft ist Hochdeutsch un dorbi wullt wi dat man ook in Tokunft loten.
Leve Vörsitter – een „Präsidenten“ giff dat op Plattdüütsch jo man gor nich –, leve Kolleeginnen un Kolleegen Afordnete! Dat ik dat eerste Mol en Rede hier in't Hoge Hus in uns plattdütsche Modersprak vördrägen dörp, licht da an, dat ik de eenzig Afordnete vun de FDP bünn, de in Hamborg boren is. Ik kann en lütt beten Platt, ik kann ook Lateinisch, aver ik kann ook Plattdüütsch, dat is jo wichtig. Un dat lütt beten Platt, dat ik kann, dat heff ik in mien Volksschool anne Ifflandstroot lehrnt, inne dritten un vierten Klass, weil mien Schoolmeesterin dat wichtig wor.